Brethouwerweg 9, Heurne

Aan de Brethouwerweg 9 in de Aaltense buurtschap Heurne stond tot 1989 een zondagsschooltje waar wekelijks les werd gegeven aan de jeugd tot 12 jaar, waarna zij doorstromden naar de jeugdclub. Af en toe werd het gebouwtje ook gebruikt voor kleine feestjes en partijen.
Het Aaltense ‘zondagsscholenlandschap’
Dit type één- of tweeklassige zondagsschoolgebouwtjes stond in de Achterhoek in diverse buurtschappen. De wegen naar de dorpen vanuit deze gebieden waren soms maar een enkel karrenspoor en veranderden vooral in de winter in bijna onbegaanbare zandwegen.
Het schooltje in Heurne maakte deel uit van een doordacht netwerk van ten minste elf zondagsschooltjes in de gemeente Aalten, waarvan er negen gelijktijdig bestonden. Ze stonden steeds circa 2,5 km uit elkaar, zodat kinderen uit de omgeving nooit meer dan 1250 meter (maximaal een halfuur lopen) hoefden af te leggen.
Van al deze schooltjes zijn er nu nog slechts drie bewaard gebleven; het gebouwtje in de Heurne is in 1989 vervangen door nieuwbouw.
Geschiedenis: Van noodgebouwtje naar stenen school
Het jeugdwerk in de Heurne kent een lange geschiedenis. Al rond 1880-1885 kwamen de kinderen bijeen in een allereerste houten gebouwtje (waarschijnlijk aan de Lage Heurnseweg). In 1907 werd de eerste zondagsschool op de huidige locatie aan de Brethouwerweg gebouwd.
Dit gebouwtje was met eenvoudige middelen gebouwd en raakte na dertig jaar zo vervallen dat ingrijpen noodzakelijk was. Op woensdag 20 oktober 1937 werd het ‘geheel vernieuwde’ zondagsschoollokaal feestelijk in gebruik genomen. De Graafschapper schreef destijds:
“Hiermede is ook deze buurtschap, wat een goede lokaliteit om te vergaderen betreft, uit haar z.g.n. isolement verlost. Het was meer dan noodig. Het kleine oude gebouw, destijds met zeer primitieve middelen verrezen, verkeerde ondanks de verschillende herstellingen in den loop der jaren in zulk een desolaten toestand, dat nieuwbouw of eventueele algeheele verbouwing meer dan noodzakelijk bleek.”
Het vernieuwde gebouw kreeg twee ruime lokalen die samengevoegd konden worden voor grote vergaderingen. De bouwcommissie onder leiding van H.G. ter Maat, secretaris J.W. Colenbrander en penningmeester H. Navis droeg het gebouw over aan voorzitter J.H. Jentink van de beherende vereniging.
Van zondagsschool naar D’n Heurnsen Tref
Heurne is een buurtschap zonder dorpskern, school of café. Om een echt middelpunt te creëren, bedacht vereniging Heurns Belang eind jaren 80 een plan om het inmiddels verouderde zondagsschooltje te vervangen door een multifunctioneel buurthuis.
Na een succesvolle geldinzameling onder de inwoners en met behulp van vele vrijwilligers werd het oude zondagsschooltje in 1989 gesloopt om plaats te maken voor nieuwbouw. Op 6 april 1990 werd het nieuwe gemeenschapshuis feestelijk geopend onder de toepasselijke naam ‘D’n Heurnsen Tref‘.
Adresgeschiedenis
Adresboek 1934
Heurne 57 > 49
Zondagschoollokaal
Adresboek 1967
Heurne 49 > Kappersweg 2
Zondagschoollokaal
Kenmerken
| Kadastraal nr. | R-854 |
| Functie | Zondagsschool |
| Bouwjaar | onbekend |
| Sloop | 1989 |
Bronnen
- aaltenseheurne.nl
- Adresboeken Gem. Aalten
- Delpher
- CH Advies in Lagen – Rapport 13 (2026), Peter A.C. Schut
- Kadastrale kaart


