Net als in veel andere straten in Aalten is de huisnummering ook in de Parallelweg tussen 1934 en 1967 (deels) veranderd.
Een deel van de huidige Staringstraat werd tot de jaren 50 van de vorige eeuw nog tot de Parallelweg gerekend. Ook zijn er na 1934 nog woningen gebouwd aan de Parallelweg die een huisnummer kregen dat in 1934 nog bij een ander perceel hoorde.
Wij hebben geen kant-en-klaar overzicht van de huisnummerwijzigingen in de Parallelweg. Daarom hebben we geprobeerd zelf een dergelijk overzicht samen te stellen. Nevenstaande tabel bevat het voorlopige resultaat. Het is een heel gepuzzel, dus fouten voorbehouden en aanvullingen of correcties zijn welkom!
Van de huizen Bodendijk 37 t/m 43, ter hoogte van de huidige kruising met de Koopmanstraat en Nijverheidsweg, gaat het verhaal dat deze gebouwd zijn van de zwartgeblakerde stenen die na de brand van de katholieke kerk aan de Dijkstraat in 1893 nog bruikbaar waren. Dit zou de reden zijn dat de huizen werden witgepleisterd. De huizen staan er tegenwoordig nog steeds.
Van de huizen Bodendijk 37 t/m 43, ter hoogte van de huidige kruising met de Koopmanstraat en Nijverheidsweg, gaat het verhaal dat deze gebouwd zijn van de zwartgeblakerde stenen die na de brand van de katholieke kerk aan de Dijkstraat in 1893 nog bruikbaar waren. Dit zou de reden zijn dat de huizen werden witgepleisterd. De huizen staan er tegenwoordig nog steeds.
’t Centrum in Bredevoort is een van de weinige jongerencentra in de gemeente Aalten die de eeuwwisseling heeft doorstaan. Op zaterdag 23 november 2019 vierde ’t Centrum haar 50-jarig bestaan.
JC ’t Centrum werd in 1969 opgericht door de toenmalige Nederlands Hervormde Jeugdraad en is na een halve eeuw nog steeds gevestigd op dezelfde bovenverdieping van het Koppelhuis aan de Markt. Het is echter een zelfstandige stichting, zonder bestuurlijke banden met de kerk. Van oudsher stond ’t Centrum bekend als het ‘nettere’ broertje van het beruchte Et in Terra in de Koppelstraat.
De jaren ’70 en ’80 waren de hoogtijdagen van het jongerencentrum. “Ze hingen er soms met de benen uit.” Op sommige avonden gingen er wel veertig kratten bier doorheen. Er was vaak een overschot aan jongens, maar de meisjes werden geronseld met flyers op de huishoudschool. In die tijd kwamen ook groepen jongeren uit Aalten naar ’t Centrum, terwijl tegenwoordig het merendeel van de bezoekers uit Bredevoort zelf komt.
Met trots kijkt men terug op optredens van grote bands zoals Solution, Alquin en CCC Inc., waarvoor de Misterpoort werd afgehuurd. ’t Centrum kende ook mindere tijden en werd zelfs enkele keren met de ondergang bedreigd. Dankzij de inzet van vrijwilligers overleefde het echter de veranderingen in het uitgaansleven van jongeren.
Uit 1927 daterend woonhuis, dat is gebouwd voor en door B.W. Elschot, op de hoek van ’t Zand en de Kruittorenstraat. Hier bevindt het object zich op een terrein langs de noordelijke rand van ’t Zand, het terrein waar de burcht van Bredevoort heeft gestaan.
De Kruittorenstraat verwijst nog altijd naar de kruittoren die in 1646 ontplofte. Lange tijd is dit deel van de stad slechts beperkt bebouwd geweest, deels deel uitmakende van de oude vestingwerken.
Het pand is uitgevoerd in een traditioneel-zakelijke trant, met enige invloed van de Amsterdamse School. Karakteristiek is de opzet met een roodgedekt mansardedak en een erker met decoratieve borstwering. Hoewel het bouwwerk op enkele punten is gewijzigd, bleef het authentieke karakter goed herkenbaar. Op de hoek van de Kruittorenstraat neemt dit pand een sterk in het oog vallende positie in, waardoor er sprake is van grote beeldbepalende waarde.
Het object vormt een wezenlijk onderdeel van de historische gevelwanden langs ’t Zand, waar zich diverse rijks- en gemeentelijk beschermde monumenten bevinden. Als een burgerwoning uit het interbellum geeft het pand een indruk van de ontwikkelingen in dit deel van de oude binnenstad van Bredevoort.
Eigenaren
Overzicht is niet volledig.
Jaar
Perceel
Eigenaar
Omschrijving
1832
B-6
Albert Jansen, koopman
770 m² tuin
1848
B-6
Hendrik Georg Sieverding, katoenspinner
770 m² tuin
1860
B-6
Antonij Ubbink, timmerman
770 m² tuin
1888
B-627
Antonij Ubbink, timmerman
808 m² tuin
1912
B-627
Bernardus Wilhelmus Elschot, aannemer, metselaar, fabrieksarbeider
808 m² tuin
1930
B-875
Bernardus Wilhelmus Elschot, aannemer, metselaar, fabrieksarbeider
Café, Restaurant en Cafetaria ‘Misterpoort’ (in de volksmond vaak ‘Bernard’ genoemd), sloot in 2023 haar deuren. Er liggen plannen om het pand aan te passen en hier vier woningen te realiseren (december 2023).
Het oudste (monumentale) hoofdgedeelte wordt daarbij opgedeeld in twee woningen. De andere twee woningen komen dan onder de achtergelegen, nieuwere kap. Ook zal een gedeelte van de nieuwere aanbouw worden gesloopt om plaats te maken voor tuinen bij de woningen.
De Landstraat in Bredevoort, met het café geheel rechts, in het midden zien we het Ambthuis (ca. 1960)
Tot juli 2010 stond op de hoek Landstraat/Ambthuiswal in Bredevoort het ‘Wapen van Bredevoort’. Daarvoor stond deze horecagelegenheid bekend als café-restaurant ‘Munsterbrug’ en nog vroeger als café-hotel Heisterman en hotel Hansté.
De geschiedenis van het pand ging terug tot 1870. Vroegere eigenaren waren de heer en mevrouw Sieverding-Jansen. Het pand werd in 2010 gesloopt om plaats te maken voor een gebouw voor groepswonen.
Johannes Theodorus Rave (Bredevoort, 17-05-1846), landbouwer, schilder Johanna Berendina Bennink (Aalten, 28-01-1837)
Volgende bewoners, dochter en schoonzoon:
Johannes Bernardus Augustinus Rots (Bredevoort, 01-04-1874), klompenmaker, fabr.arb. / pakknecht bij Sevink Gerarda Johanna Berendina Rave (Bredevoort, 08-12-1872)
Johannes Bernardus Augustinus Rots (Bredevoort, 01-04-1874), fabr.arb., landbouwer Gerarda Johanna Berendina Rave (Bredevoort, 08-12-1872)
Adresboek 1934
Bredevoort 30 > ’t Zand 4
J.B.A. Rots
Bredevoort 30a > ’t Zand 4a
W. Rave
Adresboek 1967
Vermoedelijk werd de huisnummering op ’t Zand in de voorgaande periode aangepast. Het huidige adres ’t Zand 4 ligt aan de andere kant van de Hozenstraat en werd gebouwd in 1950 (bron). De huidige adressen ’t Zand 3 en Hozenstraat 2a zijn twee helften van één pand. Hozenstraat 2a werd in 1967 (nog) niet vermeld. Hoorde deze helft toen wellicht nog bij ’t Zand 3? Daar vinden we nl. twee kinderen van bovengenoemde J.B.A. Rots:
De volgende bewoners horen niet bij het hierboven beschreven perceel, aangezien onderzoek uitwees dat dit tot recent altijd tuin is geweest. Verder onderzoek is nodig.
In 1832 stond er een huis op de plek waar nu de tuin van ’t Zand 11 is. Rond 1865 werd in de toenmalige tuin—de huidige locatie—een nieuw huis gebouwd. Het oude huis werd daarna afgebroken.
Momenteel voeren we groot onderhoud uit om de website te verbeteren. Daardoor kunnen er tijdelijk foutmeldingen optreden (zoals “Pagina niet gevonden”).
