Op 13 februari 2015 werden drie Stolpersteine voor dit huis gelegd ter nagedachtenis aan de familie Cohen, die hier rond 1940 heeft gewoond.
Koopman Moritz Cohen werd geboren op 7 juli 1890 in Neustadtgödens (D). Met zijn vrouw Dina Japhet, geboren op 13 mei 1888, kwam hij op 28 augustus 1933 vanuit Bocholt (D) naar Aalten. Op 15 oktober 1937 in het pand Landstraat 8 een textielwinkel, ‘De Winkelmarkt’ genaamd. In 1940 woonde het gezin op het adres Hogestraat 13.
Moritz en Dina hadden twee dochters en een zoon. De oudste dochter heette Margaretha; zij kwam met haar ouders mee uit Bocholt naar Aalten, maar verhuisde korte tijd later naar Amsterdam en trouwde met Erich Grünebaum. Dit echtpaar overleefde de oorlog en emigreerde naar Argentinë. De tweede dochter, Karolina, kwam kort na haar ouders uit Berlijn naar Aalten en trouwde met veekoopman Aron Weijel. Ook zij overleefden de oorlog en keerden terug naar Aalten. Zoon Bernhard kwam in 1935 vanuit Oldenburg (D) naar Aalten en werkte hier als slager. Ook Dina’s moeder Karoline Japhet-Eppstein, geboren 15 april 1853 in Gehaus in Thüringen (D), vluchtte in 1937 op hoge leeftijd naar Aalten om bij haar dochter en schoonzoon in te trekken.
In augustus 1942 overleed Dina Cohen-Japhet; zij werd in Aalten begraven. Moritz en zijn zoon Bernhard doken onder bij een boer in de buurtschap De Wolboom, maar werden in juli 1943 verraden en via Westerbork naar Sobibor gedeporteerd, waar zij op 23 juli 1943 zijn vermoord; zij werden respectievelijk 53 en 26 jaar oud.
Schoonmoeder Karoline Japhet- Eppstein was kort daarvoor, op 10 april, opgehaald, per taxi naar Westerbork gebracht om daarna in een veewagon verder naar Sobibor vervoerd te worden. Zij werd vermoord op 23 april 1943, 90 jaar oud.
Net als in veel andere straten in Aalten is de huisnummering in de Koopmanstraat meermaals gewijzigd. Vóór 1934 hadden de woningen aanvankelijk huisnummers in wijk C, daarna in wijk D. Vanaf 1934 kregen de woningen een huisnummer aan de Koopmanstraat. In de decennia daarna nam de bebouwing aan de Koopmanstraat toe en werd de huisnummering (vóór 1967) opnieuw aangepast.
De Wehmerstraat is genoemd naar de ‘wehme’ of ‘weem’, een gewestelijke benaming voor pastorie. Deze hervormde pastorie stond aan het begin van de straat en halverwege de 19e eeuw stond er een huis dat toen al “De Oude Pastorij” werd genoemd.
De Polstraat dankt haar naam aan de monumentale herenboerderij ‘De Pol’, ook bekend als ‘De Ahof’, daterend uit 1743. Deze boerderij, waar de straat langs loopt, is een van de oudste bouwwerken van Aalten en was lange tijd een van de voornaamste boerderijen in de omgeving. De naam ‘De Pol’ verwijst naar een verhoging in het landschap.
Plein Zuid in Aalten hoorde tot 1955 nog bij de Dijkstraat.
In dat jaar meldde Dagblad Tubantia: “Op de hoek van Bodendijk, Bocholtsestraat, Dinxperlosestraat en Eerste Broekdijk is een bebouwd gedeelte ontstaan, dat tot op heden geen naam had. Het werd door de bewoners van lieverlede aangeduid met de naam Plein, een weidese naam overigens, want wie verwachten zou hier een groot plein te vinden vergist zich. In officiële stukken ging men echter in de loop van het laatste jaar ook de naam Plein overnemen en nu stellen B. en W. voor om deze naam dan maar officieel aan deze omgeving te geven. Zij willen echter deze naam ook geven aan het gedeelte straat tot de spoorwegovergang, aansluitende op de Dijkstraat, zoals B. en W. schrijven. Dit gedeelte heette tot op heden ook Dijkstraat en heeft op zichzelf weinig gemeen met een plein.”
De Piet Heinstraat in Aalten is vernoemd naar Pieter Pietersen Heyn, meestal Piet Hein genoemd (1577–1629) was een Nederlandse luitenant-admiraal en commandant van de West-Indische Compagnie. Hein is vooral bekend van de verovering van de Spaanse zilvervloot in 1628.
De Stationsstraat in Aalten begint als zijstraat van de Landstraat, en loopt na een bocht recht naar het treinstation. Het eerste deel, vanaf de Landstraat, werd vroeger de Koelmansstegge genoemd.
Vragen die wij nog hebben: op de bovenste foto is te zien dat er vóór de plaatsing van het onderduikersmonument tegenover het station een fraaie zuil stond. Wat was dit voor zuil? Was het een monument en/of wat was de betekenis? Daarnaast zouden wij graag meer informatie ontvangen over de veewaag bij het station, schuin tegenover Hotel de Besker.
De naam Admiraal de Ruyterstraat is door het gemeentebestuur van Aalten vastgesteld in 1933, “loopende van de Koembrug in zuidwestelijke richting tot de grens van de kom bij den spoorwegovergang.” De straat is vernoemd naar admiraal Michiel de Ruyter (1607–1676), een van de bekendste zeehelden uit de Nederlandse geschiedenis.
Op een oudere kaart, uitgegeven door de VVV, staat deze straat nog vermeld als ‘Sondernweg’. Tot de aanleg van de Nijverheidsweg medio jaren 70 van de vorige eeuw, liep de Adm. de Ruyterstraat dan ook naadloos door, over de spoorwegovergang, in wat tegenwoordig nog steeds de Sondernweg is. Dit is goed te zien op Topotijdreis.
Kadastrale kaart, 1921
Huisnummerwijzigingen
Net als in veel andere straten in Aalten is de huisnummering ook in de Admiraal de Ruyterstraat tussen 1934 en 1967 (deels) veranderd, naarmate er meer woningen tussen de bestaande huizen werden gebouwd. Wij hebben geen kant-en-klaar overzicht van de huisnummerwijzigingen in de Admiraal de Ruyterstraat. Wel hebben we een poging gedaan om zelf een dergelijk overzicht samen te stellen. Het lijkt hier alleen om de oneven nummers te gaan.
Nevenstaande tabel bevat het resultaat van onze poging tot nu toe. Sommige adressen zijn na 1967 nogmaals gewijzigd. Voorbeeld: Admiraal de Ruyterstraat 107 werd later Trompstraat 93. Sommige woningen zijn sindsdien vermoedelijk afgebroken en door meerdere nieuwe woningen (huisnummers) vervangen.
Het is een heel gepuzzel, dus fouten voorbehouden! Kunt u deze lijst aanvullen of corrigeren? Laat het ons weten!
Onderstaand fragment uit het Adresboek der gemeente Aalten uit 1934 vermeldt alle bewoners destijds (klik om te vergroten):
De Hofstraat vormt de kortste verbinding tussen het centrum van het dorp en de oude hofboerderij De Pol (de Ahof).
Lange tijd was het niet meer dan een zandpad. Na de bouw van de textielfabriek van Herman Driessen, villa Beukenhof en de Sociëteit nam het belang van de Hofstraat toe. De doorgang naar de Kerkstraat was erg smal en werd in vroeger dagen ook wel ‘den duusterne gang’ genoemd. In de eerste helft van de vorige eeuw werd het pand Kerkstraat 9, ook wel de ‘Lensink-schure’ genoemd, afgebroken om dit deel van de Hofstraat te verbreden.
Vroeger werd dit de Kerkhofstraat genoemd, althans het begin, omdat de Oude Begraafplaats aan deze straat ligt. Oudere benamingen zijn Melkertsweg en De (Hoge) Grindte.
Dit pand is gebouwd in 1933 in opdracht van Bernard Garretsen, naar een ontwerp van de architect J.J. Post uit Winterswijk. Garretsen opende er zijn drogisterij ‘De Vijzel’. Tegenwoordig is dit het adres van Foto Garretsen.
Hier zaten vroeger o.a. de winkel van Smid Buesink en Garretsen Optiek. Tegenwoordig is dit het adres van Kapsalon Proper Hair.
Op zaterdag 24 februari 1945 waren Gerrit en Bernard Buesink buiten bezig. Ze woonden op de hoek van het kruispunt Bredevoortsestraatweg / Prinsenstraat (toen nog Kruisstraat genoemd). Vader Beusink had er een smederij (Prinsenstraat 1). Even na het middaguur klonk plotseling het luchtalarm. Iedereen probeerde zo snel mogelijk een veilig heenkomen te vinden.
Even later sloeg een bom in bij smid Buesink en de naastgelegen bakkerij Steenbergen. Er was een enorme stofwolk en toen een totale stilte… Het huis kreeg een voltreffer en was totaal verwoest, maar wonder boven wonder hadden Gerrit en Bernard het overleefd.
Wederopbouw
Het pand is een winkel-woonhuis uit de wederopbouwperiode (gevelsteen 1927-1950), prominent gesitueerd op de hoek met de Prinsenstraat. De gevelindeling op de begane grond is gewijzigd en ook de huidige invulling van de hoekoplossing op de begane grond is niet oorspronkelijk. De detaillering van de vensters is vernieuwd. Desondanks is de karakteristieke hoofdvorm van het gebouw bewaard gebleven. De kwaliteiten van het pand worden versterkt door de markante hoekligging.
Tezamen met de buurpanden Bredevoortsestraatweg 25 en 27 (eveneens vernieuwing na oorlogsschade) vormt het gebouw een fraai ensemble en een goed voorbeeld van vernieuwde architectuur na oorlogscalamiteit in de kern van Aalten, uitgevoerd in traditionele architectuur en een materialisering die aansluit bij de historische dorpsstructuur. Daarnaast markeert het het begin van de modernisering van het winkelgebied in Aalten.
Smid Buesink, circa 1915; dit pand is rond 1927 geslooptSmid Buesink, vóór het bombardement; dit pand is gebouwd in 1927Smid Buesink, circa 1955Fragment kadastrale kaart, 1882 (perceel I-3722)
Een parallel aan de straat gelegen winkel-woonpand uit 1949, gebouwd in het kader van de Wederopbouw. Het ontwerp is van de Aaltense architect Wim Hebly die eveneens het buurpand nr. 25 tekende en binnen Aalten diverse gebouwen heeft ontworpen.
Hoewel de indeling van de voorgevel op de begane grond gewijzigd is en de invullingen van de vensters op de verdieping vernieuwd en gewijzigd zijn, is de hoofdvorm van het pand goed intact gebleven.
Tezamen met de buurpanden Bredevoortsestraatweg 25 en 29 (eveneens vernieuwing na oorlogsschade) vormt het gebouw een fraai ensemble en een goed voorbeeld van vernieuwde architectuur na oorlogscalamiteit in de kern van Aalten, uitgevoerd in traditionele architectuur en een materialisering die aansluit bij de historische dorpsstructuur. Daarnaast markeert het het begin van de modernisering van het winkelgebied in Aalten.
Tot de verwoesting tijdens WO2 stond er een pand dat pas in 1932 was gebouwd voor bakker Steenbergen, ontworpen door architect J.J. Post uit Winterswijk. Tegenwoordig is dit het adres van Navis Sport.
Een parallel aan de straat gelegen voormalige bakkerij met bovenwoning uit 1949 naar ontwerp van de Aaltense architect Wim Hebly, die eveneens het ontwerp leverde voor het buurpand nr. 27 en zeer actief was in Aalten en directe omgeving.
Hoewel de indeling van de voorgevel op de begane grond gewijzigd is, is de hoofdvorm van het pand goed intact gebleven. De invullingen van de vensters op de verdieping zijn gewijzigd.
Tezamen met de buurpanden Bredevoortsestraatweg 27 en 29 (eveneens vernieuwing na oorlogsschade) vormt het gebouw een fraai ensemble en een goed voorbeeld van vernieuwde architectuur na oorlogscalamiteit in de kern van Aalten, uitgevoerd in traditionele architectuur en een materialisering die aansluit bij de historische dorpsstructuur. Daarnaast markeert het het begin van de modernisering van het winkelgebied in Aalten.
Tegenwoordig is dit het adres van Kenger Meubelen.
Deze website gebruikt cookies voor een optimale ervaring en analyse van bezoekgegevens. Ga je hiermee akkoord? Zonder toestemming werken sommige onderdelen van de site mogelijk minder goed.
Functioneel
Altijd actief
De technische opslag of toegang is strikt noodzakelijk voor het legitieme doel het gebruik mogelijk te maken van een specifieke dienst waarom de abonnee of gebruiker uitdrukkelijk heeft gevraagd, of met als enig doel de uitvoering van de transmissie van een communicatie over een elektronisch communicatienetwerk.
Voorkeuren
De technische opslag of toegang is noodzakelijk voor het legitieme doel voorkeuren op te slaan die niet door de abonnee of gebruiker zijn aangevraagd.
Statistieken
De technische opslag of toegang die uitsluitend voor statistische doeleinden wordt gebruikt.De technische opslag of toegang die uitsluitend wordt gebruikt voor anonieme statistische doeleinden. Zonder dagvaarding, vrijwillige naleving door je Internet Service Provider, of aanvullende gegevens van een derde partij, kan informatie die alleen voor dit doel wordt opgeslagen of opgehaald gewoonlijk niet worden gebruikt om je te identificeren.
Marketing
De technische opslag of toegang is nodig om gebruikersprofielen op te stellen voor het verzenden van reclame, of om de gebruiker op een site of over verschillende sites te volgen voor soortgelijke marketingdoeleinden.
